Wizyta w galerii – czy znasz te nurty malarskie?

Obrazy wystawiane w muzeum lub galerii potrafią zachwycać, intrygować, szokować lub odrzucać. Ale zdarza się również, że wprawiają w zakłopotanie, są niezrozumiałe, a w konsekwencji – przypłacają to obojętnością odbiorców. Dlatego wiedza na temat poszczególnych nurtów malarskich potrafi nie tylko pomóc w „czytaniu” dzieła, ale wręcz pokazać nam zupełnie nowe oblicze sztuk plastycznych. Przyjrzyjmy się wspólnie paru przykładowym stylom.

Impresjonizm

Nurt w sztuce, który zrodził się w Paryżu na przełomie XIX i XX wieku. Odrzucał kanony akademickie i dotychczasowe kryteria, dlatego pierwotnie wywoływał skandale i nierzadko spotykał się z odrzuceniem. Najbardziej znani malarze reprezentujący ten styl to m.in. Claude Monet, August Renoir czy Paul Cezanne. Nurt ten ponad wiedzę o otaczającym świecie stawiał to, jakie rzeczywistość stwarza wrażenia wizualne oraz jakie budzi emocje. Dlatego w obrazach dominuje subiektywizm, uczucie ulotności, uchwycenia chwili. Obrazy impresjonistyczne można poznać po szerokiej palecie kolorów (co jednak ciekawe, bez użycia barwy czarnej), zatarciu konturów, rozmyciu kształtów i braku szczegółów, grze światła, a także przedstawieniu prozaicznych scen rodzajowych oraz krajobrazów (malowanych w plenerze).

Ekspresjonizm

Rozwinął się w Niemczech, w pierwszej połowie XX wieku, aczkolwiek za jego prekursorów uznaje się dawniejszych mistrzów, takich jak Paul Gauguin, Vincent van Gogh czy Edward Munch. I choć przybierał różne założenia formalne, dominującą kwestią pozostawało traktowanie dzieła jako silnie subiektywny wyraz wewnętrznych przeżyć artysty. Znani zagraniczni ekspresjoniści to Franz Marc czy August Macke. Jak sama nazwa wskazuje, obrazy należące do tego nurtu charakteryzowały się dużym indywidualizmem i ekspresją wyrazu, przejawiającym się w zdeformowanych kształtach, jaskrawych, silnie kontrastujących ze sobą kolorach i bardzo wyraźnie poprowadzonych liniach.

Surrealizm

Powstał w latach dwudziestych XX wieku. U podstaw surrealizmu leżała fascynacja sferą podświadomości, psychoanalizą Zygmunta Freuda i niepohamowaną wyobraźnią. Dlatego dzieła malarzy należących do tego nurtu ukazują ich nieodgadnione myśli, marzenia senne, utajone lęki, kontrowersyjne pragnienia lub irracjonalne wizje. Płótna w realistyczny sposób przedstawiały to, co nierealne: doprowadzały do absurdalnych spotkań miejsc, postaci i przedmiotów, wykrzywienia rzeczywistości oraz zaprzeczenia prawom fizyki i logiki – wystarczy choćby wspomnieć o rozpływających się zegarach, niekończących się budynkach czy słoniach, wędrujących na długich, cienkich nogach. Znani surrealiści to np. Max Ernst, Salvador Dali, Giorgio de Chirico i Rene Magritte.

Abstrakcjonizm

Zdecydowanie trudniejszy w odbiorze nurt, bowiem zrywający z wcześniejszymi regułami przedstawiania rzeczywistości takiej, jaką się ją generalnie postrzega. Z teoretycznego punktu widzenia uznaje się, że istniał od zawsze, natomiast jako prąd w malarstwie zdobył Europę w pierwszych dziesięcioleciach XX wieku. Należy do tzw. sztuki bezprzedmiotowej – reprezentujące go obrazy to często kompozycje utworzone z plam, linii, prostych form geometrycznych oraz jaskrawych kolorów. Często chodziło o malarskie eksperymenty, badanie granic sztuk plastycznych, oderwanie się od tematu i naśladowania natury. Wśród słynnych abstrakcjonistów znaleźli się m.in. Paul Klee, Wassily Kandinsky i Kazimierz Malewicz.

To oczywiście tylko niektóre oblicza, jakie ma do zaoferowania bogaty, barwny świat sztuk plastycznych. Więcej na temat tych oraz innych nurtów malarskich dowiesz się tutaj.

Comments are closed.